Productiviteit in het slop: zit het struikelblok in jouw bedrijf? | Arbeidsdeskundigen
03
apr
2025

Productiviteit in het slop: zit het struikelblok in jouw bedrijf?

De arbeidsproductiviteit in Nederland daalt opnieuw, is te lezen op de Ondernemer. Volgens recente cijfers van het CBS is 2024 geen uitzondering. Economen trekken aan de bel, en niet zonder reden. Als we structureel minder productief zijn, raakt dat iedereen: minder economische groei, minder ruimte om te investeren en minder welvaart.

Maar als ondernemer voelt dit vaak als een abstract probleem. Je denkt misschien: Wat kan ik daar nou aan doen? Best veel, blijkt. Want waar mensen samenwerken, wordt productiviteit gemaakt — of juist gesaboteerd.

Waar loopt het mis?

Dalende productiviteit klinkt als iets wat buiten je invloed ligt. Maar als je eerlijk kijkt naar je bedrijf, zie je vaak waar het schuurt. Herken je dit?

  • Je vindt het lastig om goed personeel te vinden én te houden
  • Je team werkt naast elkaar, maar niet echt mét elkaar
  • Jij moet altijd alles in gang zetten
  • Problemen worden doorgeschoven in plaats van opgelost
  • Er is veel actie, maar weinig echte afronding
  • Jij bent de brandweerman van dienst, keer op keer

Als dat bekend klinkt, dan heb je waarschijnlijk last van… gedoe.

Gedoe is duur

Volgens het Nederlands Comité voor Ondernemerschap loopt het gedoe in het mkb jaarlijks op tot maar liefst 65 miljard euro. Niet alleen door directe kosten, maar ook door gemiste kansen. Bedrijven die vastlopen in interne rompslomp, komen niet toe aan innovatie, digitalisering of groei. En als je dan wél groeit, groeit het gedoe gewoon mee.

Ter illustratie: de 750 snelst groeiende bedrijven (de FD Gazellen) groeiden samen met slechts 626 fte in één jaar. Dat is minder dan 1 extra medewerker per bedrijf. Groei is dus niet vanzelfsprekend, zelfs niet bij de toppers.

Het kan ook anders

Gelukkig zijn er bedrijven die het wél anders aanpakken. Die weten hoe ze gedoe kunnen terugdringen en daardoor twee tot vijf keer productiever zijn dan hun concurrenten. En dat zijn niet per se de grote jongens – ook kleinere bedrijven kunnen dit realiseren.

Onderzoek toont aan dat goed management en duidelijke processen hierin het verschil maken. Maar waar begin je?

Begin bij jezelf (ja, echt)

Misschien herken jij jezelf in één van deze situaties:

  • Je ziet dat er iets wringt, maar weet niet waar je moet starten
  • Je hebt al eerder iets geprobeerd, maar het liep vast
  • Je denkt dat het bij jou wel meevalt (spoiler: vaak is dat niet zo)

In alle gevallen helpt het om eerst objectief te meten waar je staat. Zodat je weet wat werkt, wat niet, en waar je kunt bijsturen.

Kleine stappen, grote impact

  1. Bouw een kernteam
     Stel een klein, divers team samen dat werkt aan het stroomlijnen van de organisatie. Geen extra lagen, maar wel duidelijkheid. Heb je al een MT? Kijk kritisch naar de rol die zij vervullen.
     
  2. Laat management samensmelten met de werkvloer
     Geef je mensen de ruimte én verantwoordelijkheid om samen hun werk beter te organiseren. Denk aan feedbackmomenten, projectevaluaties en duidelijke kaders. Minder regels, meer eigenaarschap.
     
  3. Kijk verder dan 'druk zijn'
     Focus op effectief zijn in plaats van alleen maar hard werken. Minder gedoe levert vaak méér op dan nóg harder rennen.

Wat levert het je op?

Bedrijven die deze aanpak serieus nemen, zien hun productiviteit jaarlijks met gemiddeld 20% stijgen. Een voorbeeld: een organisatie met 80 medewerkers zag door minder gedoe een winststijging van 1 miljoen euro. Zonder harder werken, puur door slimmer organiseren.

Daarnaast zijn deze bedrijven wendbaarder, trekken ze makkelijker talent aan en lopen ze voorop in innovatie. Ze zijn klaar voor de toekomst.

Durf jij het anders te doen?

De cijfers zijn duidelijk: als we de productiviteit willen verbeteren, hebben we ondernemers nodig die het anders durven aan te pakken. Misschien ben jij daar wel één van. Het begint met de keuze om het anders te willen.

Arbeidsdeskundigen
NVvA
Terug naar overzicht
Meer Arbeidsdeskundigen nieuws
Voorzitterswissel bij de Raad van Advies van de NVvA

Tijdens de recente bijeenkomst van de Raad van Advies heeft Simon van Driel ...

NVvA
Arbeidsdeskundigen
NVvA
Overheid zet deuren open: ontdek het echte werk

Bij de overheid werken is veel meer dan stempels zetten of regels controler ...

Arbeidsdeskundigen
NVvA
Jongeren veranderen de werkvloer: minder uren, meer balans

Voor Generatie Z draait het leven niet alleen om werk. De twintigers van nu ...

Arbeidsdeskundigen
NVvA
Meer Arbeidsdeskundigen nieuws